Jorj Eliot

Jorj Eliot — ingliz yozuvchisi Meri Enn Evansning taxallusi. U 1819-yil 22-noyabrda Angliyaning Uorikshir grafligida, yer-mulk boshqaruvchisi oilasida tugʻilgan. Yoshligidan chuqur bilimga chanqoq boʻlgan Evans bir necha tilni mustaqil oʻrgandi va nemis ilohiyotchisi Shtraussning «Iso hayoti» kitobini ingliz tiliga tarjima qildi. Keyinchalik Londonda «Vestminster rivyu» jurnali tahririyatida ishlab, oʻz davrining yetakchi ziyolilari bilan yaqin munosabatda boʻldi.

U faylasuf va tanqidchi Jorj Genri Lyuis bilan uzoq yillar birga yashadi; Lyuis rasman boshqa ayolga uylangani sababli bu munosabat jamiyatda mojaro uygʻotgan edi. Erkak taxallusini tanlashining sabablaridan biri — asarlari muallifining shaxsiga emas, mazmuniga qarab baholanishini istagani edi. «Adam Bid» (1859), «Flossdagi tegirmon» (1860), «Sayles Marner» (1861) romanlari uni Angliyaning eng yirik adiblari qatoriga olib chiqdi. U 1880-yil 22-dekabrda Londonda vafot etgan.

«Midlmarch» (1871–1872) — uning eng mashhur asari. Roman oʻylab topilgan viloyat shaharchasi hayotini 1830-yillar boshidagi islohotlar davri fonida tasvirlaydi. Markazda olijanob orzular bilan yashovchi Doroteya Bruk va gʻayratli yosh shifokor Lidgeyt taqdiri turadi, biroq asarda oʻnlab qahramonlarning hayoti bir-biriga chambarchas bogʻlangan.

Nega oʻqish kerak

• Virjiniya Vulf «Midlmarch»ni «kattalar uchun yozilgan kam sonli ingliz romanlaridan biri» deb atagan.
• Eliot nikoh, kasb, din, pul va jamiyat bosimi kabi mavzularni chuqur psixologik tahlil bilan yoritadi.

Inson tabiatini keng va mehr bilan tushunishga oʻrgatgani uchun Jorj Eliot bugun ham eng koʻp qayta oʻqiladigan adiblardan biridir.